Wat leverde het Klaas op na drie seizoenen?
Je hoort het idee van je loonwerker. Bermgras van de gemeente, omgezet tot compost op je eigen erf. Zonder toevoegingen zoals dierlijke mest of compostversnellers. Zandgrond vraagt om organische stof en dit sluit daar direct op aan. Voor een melkveehouder op zandgrond is dat geen moeilijke keuze.
Dat was precies de reactie van Klaas, melkveehouder op zandgrond in Friesland. Via zijn loonwerker hoorde hij over Agricycling Fryslân. Na een intakegesprek werd hij direct lid.
Het idee spreekt voor zich
Zandgrond heeft organische stof nodig. Compost van lokaal bermgras, zonder toevoegingen zoals dierlijke mest of compostversnellers, sluit daar direct op aan. Geen ingewikkeld verhaal, geen grote investering vooraf.
“Het idee sprak me meteen aan, zeker omdat het extra organische stof oplevert. Dat maakt het voor mij een mooie meerwaarde.”
Recept voor een goede compostril: Land, een verhard pad en tijd
Je hebt een geschikte locatie nodig. Concreet betekent dat: een verhard pad ernaast, voldoende toegankelijk voor vrachtverkeer en minimaal twee stroken van 60 meter lang en 3 meter breed. Minimaal 5 meter uit de sloot en 50 meter van een woning. Ligt de locatie naast de boerderij, dan maakt dat het een stuk makkelijker.
Het omzetten van de ril doet de loonwerker, wekelijks of eens in de twee weken. Maar als boer ben je er zelf ook bij betrokken. Je houdt de temperatuur en het vochtgehalte in de gaten en legt dat bij in het logboek. Dat kost tijd, maar het past goed in het werk. “Gewoon leuk werk”, zegt Klaas.
Het eerste seizoen vraagt wat extra aandacht. Een ril die te groot is opgezet, moet worden ingekort of er komt een tweede ril bij als de ruimte het toelaat. Dat soort bijstellingen horen bij een opstartjaar. Vanaf het tweede seizoen weet je wat je doet en loopt het vanzelf.
Bodemverbetering kost tijd
Na drie seizoenen is het verschil in de bodem nog niet meetbaar zichtbaar. Dat is eerlijk en ook logisch. Organische stofopbouw in zandgrond is een proces van jaren, geen kwestie van één of twee seizoenen. Wie dat weet voor hij begint, zit goed.
De waarde zit in wat er opgebouwd wordt: een bodem die steeds beter vocht vasthoudt, meer leven ondersteunt en minder kunstmest nodig heeft.
En dat terwijl het bermgras gewoon naast de deur wordt verwerkt. Geen kilometers transport naar een externe verwerker, geen dure compost met toevoegingen die daarna weer wordt terug verkocht. Het gras komt uit de buurt, de compost blijft op het eigen land. Zo simpel is de kringloop.
“Gewoon doen”, zegt Klaas aan boeren die twijfelen.
Voor wie een geschikte locatie heeft: dit past. Geen grote omschakeling, geen dure aanpassingen. Wel wat geduld en de bereidheid om er tijd in te steken. Een eigen kraan of shovel maakt het werk een stuk makkelijker.
